31.01.2017

PASAPORT ÇEŞİTLERİ - KİMLER PASAPORT ALABİLİR



Pasaportlar Tüm dünyada ICAO standartlarına uygun üretilmektedir ancak her ülke bu standartlar arasında yer alan seçeneklerden, ICAO standartlarına uygun bir format kullanarak kendi pasaportlarını oluştururlar. Dolayısıyla ICAO temel şartlarına uygun olmak kaydıyla e-Pasaport uygulamaları ülkeden ülkeye farklılıklar arz edebilmektedir.

Şu anda dünya genelinde dolaşımda 500 milyondan fazla e-Pasaport bulunmaktadır. Elektronik Pasaportlar, pasaportun 2. sayfasında görünen biyografik bilgileri depolayan elektronik bir çipin yanı sıra bir dijital güvenlik özelliği ekleyerek geleneksel elektronik olmayan pasaportlara bir katman katmaktadır. Bu dijital güvenlik özelliği ülkeye özgü "dijital imza" dir. Bu dijital imza, her ülkeye özeldir ve ilgili sertifikalarını kullanarak doğrulanabilir. (www.ihracat.co)

Kamu Anahtarı Rehberi (Public Key Directory) ile biyometrik kimlik bilgilerinin pasaport ve diğer makinede okunabilir seyahat belgelerinde kullanımı oluşturmaktadır. Türkiye ICAO Standartlarına uygun Makinede Okunabilir Pasaportların (MOP) kullanımına Haziran 2010 ayı itibariyle başlamıştır.

epassport

TÜRKİYE DE VERİLEN PASAPORT TİPLERİ

Umuma Mahsus Pasaportlar (Bordo pasaport)
Hizmet, hususi veya diplomatik pasaport başvurusu için 5682 sayılı Pasaport Kanunu’nda belirtilen şartları taşımayan kişiler umuma mahsus pasaport başvurusunda bulunabilirler.

Hususi Pasaportlar (Yeşil pasaport)
1., 2. ve 3. dereceden devlet memurları, eşleri ve 25 yaşını aşmamış, evli olmayan çocukları  yeşil pasaport alabilir. Türkiye’de kamu çalışanlaırnın yaklaşık %4’ü yeşil pasaport almaya hak kazanmıştır.

İhracatçıya yeşil pasaport
Bakanlar Kurulunun 23.03.2017 de yürürlüğe giren "İhracatçılara Hususi Damgalı Pasaport Verilmesine İlişkin Esaslar Hakkında Kararı"na göre, son 3 takvim yılı itibarıyla yıllık ortalama ihracatı 1 milyon USD üzeri olan firma temsilcilerine göre ihracat kapasitelerine orantılı olarak yeşil pasaport hakkı verilmiştir.

İhracatçı firmaların temsilcilerine hususi damgalı pasaport (yeşil pasaport) verilmesine ilişkin karar resmi gazetede yayınlandı. Buna göre bakanlık, yeşil pasaport verilmeye uygun olan firmaların listesini gümrük müdürlükleri ve ihracatçı birliklerine 10 nisana kadar teslim edecek.


Yeşil pasaportun avantajları:
  • 67 ülkeye vizesiz seyahat
  • Pasaport harcından muafiyet

Hizmet Pasaportları (Gri pasaport)
Resmi vazifeyle yurtdışında görev yapacak memur statüsünde çalışanlar, eşleri ve 25 yaşını aşmamış, evli olmayan çocukları  hizmet pasaportu alabilirler

Diplomatik Pasaportlar (Siyah pasaport)
Diplomatik pasaportlar, Dışişleri Bakanlığı ile yabancı ülkelerdeTürkiye Cumhuriyeti Büyükelçilik ve Konsoloslukları tarafından Türkiye Büyük Millet Meclisi Üyelerine, Türkiye Büyük Millet Meclisi üyesi olmayan Bakanlara, Anayasa Mahkemesi, Yargıtay, Danıştay, Askeri Yargıtay, Askeri Yüksek İdare Mahkemesi, Uyuşmazlık Mahkemesi, Sayıştay, Genel Kurmay birinci ve ikinci başkanlarına, Cumhuriyet Başsavcısına, orgenerallere, oramirallere, eski cumhurbaşkanlarına, yasama meclisleri eski başkanlarına, eski başbakanlar ve dışişleri eski bakanlarına, Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterine, Başbakanlık ve bakanlık müsteşarları ile Diyanet İşleri Başkanına,Valilere, Büyükşehir Belediye Başkanlarına, Büyükelçilik unvanı almış olanlar ile, Dışişleri Bakanlığı meslek mensuplarına, Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği üst düzey görevlilerinden resmi bir görevle gönderilenlere, Türkiye Cumhuriyeti dış temsilcilikleri nezdinde memur edilen müşavirlere, ataşelere ve muavinlerine, Hükümet adına milletlerarası resmi müzakereler yapılması, mukavelenameler akdi için veya milletlerarası toplantılarla kongre ve konferanslara katılmak üzere gönderilenlere ve yabancı devletler veya millletlerarası teşekküller nezdinde daimi veya geçici görev yapmak üzere gönderilenlere, siyasi kuryelere verilir. Bu kişilerin eşi ve 25 yaşını aşmamış, evli olmayan çocuklarına da  hak sahibi kişinin pasaportu ile aynı süre geçerli diplomatik pasaport verilir

Geçici Pasaport veya Seyahat Belgesi
GEÇİCİ PASAPORT : Geçici pasaportlar, geçerli bir pasaportun olmadığı ve seyahat belgesinin verildiği durumlar için (pasaport kaybı, pasaportun geçerlilik süresinin bitmesi, Türkiye’ye sınır dışı edilme) seyahat belgesi yerine tek seferlik verilen belgedir. Kimi durumlarda ülkeler yabancı bir ülkenin vatandaşı içinde geçici pasaport düzenleyebilmektedir. (www.ihracat.co)

SEYAHAT BELGESİ : Çevrimdışı olan, yani makinada okunabilir “geçici pasaport” düzenleyemeyen dış temsilciliklerimiz vatandaşlarımıza “Seyahat Belgesi” düzenlemektedir. “Seyahat Belgesi” ülkemize dönüşünü teminen, 1 ay süreli ve tek seferlik düzenlenmektedir.

epassport

DÜNYA GENELİNDE PASAPORT ÇEŞİTLERİ
Günümüzde dünya genelinde pasaportlar; diplomatik, hizmet/resmi ve normal pasaportlar olmak üzere üç türden oluşmaktadır. Bazı ülkeler yalnızca bir tür pasaport verir (İngiltere gibi); Bazı ülkeler sadece ikisini (Hindistan, Pakistan vb.) vermektedir; Ancak dört veya beş tür veren bazı ülkeler de (ABD, Fransa, Türkiye….) vardır.

Diplomatik Pasaport: Diplomatik statüye sahip olanlar, diplomat, konsolos ve resmi görevli, devlet görevlisi, hükümet yetkilileri, Kongre veya hükümet temsilcileri ve ulusal meseleler ya da etkinlikler için yurt dışına çıkacak diplomatik bir tür verilir. Uluslararası sözleşmeye göre, yukarıdaki personelin eşi ve çocukları genelde aynı türde verilir.

Hizmet / Resmi Pasaport: Bir ülkenin devlet görevlisi için verilir. Ayrıca, bütün ülkeler bu türünü yurtdışındaki büyükelçilik veya konsolosluklarda çalışan, ancak diplomatik statüye sahip olmayan, eşleri ve yetişkin çocukları ile birlikte verecek personele verecekler.

Normal Pasaport: Diplomat veya hizmet statüsü taşımadan yurtdışına çıkmak isteyen normal vatandaşlara verilen pasaportlardır

PASAPORT HAKKINDA BİLİNMESİ GEREKENLER

Pasaportların şekli ve içeriği: 
İçerik olarak, tüm ülkeler birbirleriyle benzer şartlara sahiptir. Tümü ulusal amblemi, tam ülkenin adını ve kapağın üzerine yazılmış olan türünü içerir; bununla birlikte kullanım ayrıntıları arka kapağa yazılır; İçeriden ön kapağa genelde, pasaportu taşıyan kişiye gerekli kolaylık ve yardım için hedef ülkenin ilişkili askeri veya idari birimlerini talep eden kelimeler basılır.

Süresi geçmiş pasaportların uzantılarına tüm ülkelerde izin verildiğinden, uzatma ve açıklamalar için özel sayfalar içermektedir. Ülkelerin vizeleri çıkarmalarını kolaylaştırmak için, içinde birçok boş sayfa bulunmaktadır ve her sayfada "VISA" yazılmıştır.

Üzerine basılan metinler öncelikle pasaportu veren ülkenin ana dilidir, ancak İngilizce olarak aynı metinler uluslararası dolaşımda anlaşılır olması açısından yazılmıştır. (www.ihracat.co)

Pasaportun Geçerlilik süresi: 
Pasaport kalıcı bir kimlik bilgisi değil, sınırlı geçerlilik süresi olan bir belgedir. Sadece geçerlilik süresi boyunca geçerli olan yasal kanıt, aynı zamanda etkili olarak da bilinir; Aksi halde geçersizdir ve yasal statüsü bulunmamaktadır.

Farklı ülkeler tarafından verilen geçerlilik süreleri tutarsız ve sırasıyla bir, iki, üç ve beş yıldır, ancak bazı ülkelerde yayınlananlar on yıl geçerli olabilir.

Genel olarak, ülkeler tarafından altı aydan uzun süreli geçerlilik süreleri vize için gereklidir. Geçerlilik süresi altı aydan azsa uzatma veya yenileme başvurusunda bulunmanız gerekecektir.

Pasaportun Etkili Alanı ve geçerli olacağı ülkeler: 
Pasaportlar tüm dünya genelinde geçerli olacak şekilde basılır. Ancak bazı ülkelerde "bu pasaport XX (ülke adı) için etkili" ya da " X X (ülke adı) ve XX (alan adı)" na izin verilmemesi gibi açıklamalar pasaporta eklenerek etki alanları sınırlanır ya da kısıtlanır.

Pasaport Kaybedilirse ne yapmalı?
Yurtdışına çıkmadan önce kaybederseniz, durumu derhal güvenlik makamlarına ve ülkenizdeki ilgili yayınevine bildirin, kaybın nerede ve ne zaman yapıldığının detaylı bir açıklamasını sağlayın ve temel bilgileri (adı, cinsiyeti, Doğum tarihi, numarası ve benzeri) Gerekli hallerde, kaybı bildirmek için yerel gazeteye ilan vermeniz gerekebilir.

Yurtdışında kaybolursa durumu hızlı bir şekilde yerel kamu güvenliği organlarına bildirmelisiniz ve detaylı ve önemli kayıt işlemlerini tamamlamanız gerekir; aynı zamanda, kaybın kayıt prosedürünü tamamlamak için en kısa sürede elçiliğe veya konsolosluk ülkenize gitmelisiniz Rapor edin ve daha sonra bir yeniden gönderim için başvurun. Yurtdışına çıkarken tüm ihtimalleri göz önüne alarak pasaportunuzun 1-2 nüsha fotokopisini çekerek, üzerinizde veya valizinizde pasaportunuzdan ayrı bir alanda saklamanız tavsiye edilir. (www.ihracat.co)


e-Pasaport başvuru, bilgi ve randevu sitesi: https://epasaport.egm.gov.tr


İlgili Linkler: