23.03.2016

İTHALATA DAİR KELİMELER DEYİMLER VE BELGELER

damping, sübvansiyon

Damping: Bir malın bir dış ülkeye ihraç fiyatının, benzer malın normal değerinin altında olmasını, ya da iç piyasadaki fiyatının altında olmasını ifade eder. Firmalar iç piyasada mevcut fiyat istikrarını bozmadan stok eritmek, ya da yeni bir pazara rekabetçi fiyatlarla girebilmek ya da bu dış pazardaki diğer rakipleri saf dışı etmek için monopol bir strateji gereği damping yapılabilir. Çin gibi bazı ülkelerin bir ürün grubunda mevcut üreticilerine teşvik vermek suretiyle normalin çok altında fiyatlarla ihracat yapabilmelerini sağlamaları da bir damping yöntemidir.

Sübvansiyon: İthalata konu ürüne, menşe veya ihracatçı ülke tarafından  doğrudan veya dolaylı olarak sağlanan mali katkı ya da herhangi bir gelir veya fiyat desteğidir. Ülkeler ihracatçılarına vergi muafiyeti sağlamak, dolaysız prim ve düşük faizli kredi gibi kolaylıklar tanıyarak ihracatı özendirecek sübvansiyonlar sağlayabilir. 

İthalatta Gözetim: Bir malın ithalatında kaydedilecek gelişmelerin Dış Ticaret Müsteşarlığı İthalat Genel Müdürlüğü’nce verilen veya onaylanan “Gözetim Belgesi” ile izlenmesidir. Gözetim kararı, Gözetim Belgesi düzenlenmesi yoluyla ileriye yönelik olarak veya gerçekleşen ithalatı değerlendirmek üzere geçmişe dönük olarak uygulanabilir. 

Korunma Önlemi: Bir malın benzer veya doğrudan rakip mallar üreten yerli üreticiler üzerinde ciddi zarar veya ciddi zarar tehdidi yaratacak şekilde artan miktar ve şartlarda ithal edilmesi halinde bu zarar veya zarar tehdidini ortadan kaldırmak amacıyla ve sadece zararla sınırlı ve geçici olmak kaydıyla alınan önlemleri ifade eder. Korunma önlemi; gümrük vergisinde artış yapılması, ek mali mükellefiyet getirilmesi, miktar / değer kısıtlaması, tarife kontenjanı uygulaması veya bunların birlikte uygulanması şeklinde olabilir.

Kota: Belirli bir dönem itibariyle yapılmasına izin verilen ithalatın miktar ve / veya değerini ifade eder. Serbest Ticaret çerçevesinde ülkeler belli ürün gruplarına dair daimi veya dönemsel kısıtlamaları içeren kotalar uygulayabilir. Kota uygulamalarının sebebi yerli üreticileri korumak adına olabileceği gibi, bilançolarda oluşan dengesizliklere müdahale amacıda olabilir.

GTİP: Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu’nun kısaltmasıdır. Türk Gümrük Tarife Cetveli’nde 12 haneli koda verilen isimdir. İngilizce: HS Code, Customs Tariff, Harmonized Code veya Harmonized System olarak adlandırılır.

Tarife Kontenjanı: Belirli bir dönem itibariyle gümrük vergisinde ve / veya diğer mali yüklerde indirim yapılan ya da muafiyet sağlanan ithalatın miktar veya değerini  ifade eder.

İthal Lisansı: Kotaya tabi tutulan veya tarife kontenjanı uygulaması başlatılan malların, ithali için Dış Ticaret Müsteşarlığı İthalat Genel Müdürlüğünce verilen belgedir. İthalatı yapılacak mal için mevcut gümrük vergisim oranlarında indirim veya muafiyet içerebilir. Ekonomi Bakanlığı İthalat Genel Müdürlüğünce verilir. Başvuru aşamasında aşağıdaki  belgeler gerekmektedir.

  • Başvuru Formu
  • Proforma Fatura veya Fatura Nüshaları
  • Paket listesi
  • İmza Sirküleri (Noter Onaylı) 
  • Ticaret Sİcil Gazetesi (Noter Onaylı) 
Standardizasyon: Belirli bir faaliyetten ekonomik ve sosyal fayda sağlamak üzere, bütün ilgili tarafların katkı ve işbirliği ile standartlar, teknik düzenlemeler ve uygunluk değerlendirmesi işlemlerini içerecek şekilde belirli kurallar koyma ve bu kuralları uygulama işlemini ifade eder.

Zorunlu Standard: İlgili Bakanlıkça zorunlu uygulamaya konulan Türk Standardını ifade eder.

Uygunluk Değerlendirmesi: Ürünün, ilgili teknik düzenlemeye uygunluğunun test edilmesi, muayene edilmesi ve / veya belgelendirilmesine ilişkin her türlü faaliyeti ifade eder.

Teknik Düzenleme: Bir ürünün, ilgili idari hükümler de dahil olmak üzere, özellikleri, işleme ve üretim yöntemleri, bunlarla ilgili terminoloji, sembol, ambalajlama, işaretleme, etiketleme ve uygunluk değerlendirmesi işlemleri hususlarından biri veya birkaçını belirten ve uyulması zorunlu olan her türlü düzenlemeyi ifade eder.

TSE –EN –ISO 9000 Belgesi: Üretimin tüm evrelerinde belirli bir kalitenin sağlanması, garanti edilmesi ve sürdürülmesi için üretim sürecinde uygulanan etkin bir kalite yönetim sistemini belirleyen standartlara sahip olunduğunu gösteren belgeyi ifade eder.

AQAP Belgesi (Allied Quality Assurance Publications): Milli Savunma Bakanlığı tarafından verilen, "Endüstriyel Kalite Güvence Seviye Belgesi"ni ifade eder.

GMP Belgesi (Good Manufacturing Practice): Sağlık Bakanlığı tarafından ilaç sanayicilerine verilen ve üretimin her aşamasında gerekli kalite kontrolünün yapıldığını gösteren "İyi İmalat Uygulamaları Belgesi"ni ifade eder. İnsan sağlığını etkileyen ilaç, kozmetik, gıda kapsamındaki ürünlerin denetimini içerir.

İmalat Yeterlilik Belgesi: "Araçların İmal, Tadil ve Montajı Hakkında Yönetmelik" hükümlerine göre münhasıran otomotiv imalatçılarına Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından verilen ve prototip araçların ilgili teknik mevzuata uygunluğunu gösteren belgeyi ifade eder.

CE İşareti: Bir ürünün, Avrupa Topluluğu tarafından hazırlanan; ortak özellikleri itibariyle sınıflandırılmış ürün gruplarının uyması gereken asgari sağlık, emniyet, çevre ve tüketicinin korunması koşullarını düzenleyen bağlayıcı mevzuata uygunluğunu gösteren işareti ifade eder.

E İşareti: "Tekerlekli Araçların, Araçlara Takılan ve / veya Araçlarda Kullanılan Aksam ve Parçaların Müşterek Teknik Talimatlarının Kabulü ve Bu Talimatlar Temelinde Verilen Onayların Karşılıklı Tanınması Koşullarına Dair Anlaşma" kapsamında verilen ve otomotiv ürünlerinin ilgili mevzuatına uygunluğunu gösteren işareti ifade eder.

e İşareti: Otomotiv ürünlerinin ilgili Avrupa Topluluğu mevzuatına uygunluğunu gösteren işareti ifade eder. Gıda sektöründe, ürün ambalajı üzerinde yer alan e işareti ürünün hacim ve ağırlığının ortalama değerini ifade eder.

Tip Onayı Belgesi: Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından münhasıran otomotiv imalatçılarına verilen ve prototip araç, sistem, aksam veya ayrı teknik üniteye ait tipin, ilgili mevzuata uygunluğunu gösteren belgeyi ifade eder.